Թվի գտնելը նրա տոկոսով

Առաջադրանք։ Տրված B թիվը  հավասար  է  տրված A թվի p%-ին։ Գտիր A թիվը։

Կանոն։ Որպեսզի գտնենք A թիվը, որի p%-ը հավասար է   B թվին, պետք է  B թիվը  բաժանել p/100  կոտորակին՝  A=B:p/100=B*100/p:

Օրինակ՝  Գտիր  այն թիվը, որի 20 %-ը 30 է։ B=30, p=20։

Ըստ  կանոնի.   30:20/100=30*100/20=150 :

երկու թվերի տոկոսային հարաբերություն գտնելը

Առաջադրանք։ Տրված B թիվը  տրված A թվի քանի՞ տոկոսն է։

Կանոն։ Իմանալու համար, թե  B թիվը  A թվի քանի տոկոսն է, պետք է նրանց հարաբերությունը բազմապատկել 100-ով, այսինքն  p=B/A*100=(B*100)/A:

Օրինակ՝ 20-ը  25-ի քանի՞ տոկոսն է։

Ըստ  կանոնի. 20/25*100=(20*100)/25=80:

Մեծությունների տոկոսային փոփոխությունը

Առաջադրանք։ Տրված A թվին գումարել են (նրանից հանել են)   տրված B թիվը։ Քանի՞ տոկոսով է մեծացել (փոքրացել) A թիվը։

Կանոն։ Իմանալու համար, թե քանի տոկոսով է մեծացել (փոքրացել) A թիվը, պետք է գտնել, թե B թիվը A թվի քանի տոկոսն է։

Օրինակ: Միջոցառմանը  ներկա էին 1000 մարդ։ Որոշ ժամանակ անց  ավելացան  է 90 մարդ։ Քանի՞ տոկոսով  ավելացան  մասնակիցները։

Այս խնդրում A = 1000, B = 90։ Բերված կանոնի համաձայն՝

p=(90/1000)*100=9000/1000=9: Այսպիսով,  մասնակիցները  ավելացան   9%-ով:

Առաջադրանքներ

1. Գտե՛ք թիվը, եթե հայտնի է, որ նրա`ա) 20 %-ը հավասար է 25-ի,         գ) 10 %-ը հավասար է 70-ի,բ) 45 %-ը հավասար է 90-ի։

ա) 20 %-ը հավասար է 25-ի

25 x 100 = 2500

2500 : 20 = 125

Պատ,՛125

բ) 45 %-ը հավասար է 90-ի։

90 x 100 = 9000

9000 : 45 = 200

Պատ․՛200

գ) 10 %-ը հավասար է 70-ի,

70 x 100 = 7000

7000 : 10 = 700

Պատ․՛700

1. Դասարնի 25 սովորողներից 18-ը բարձր գնհատակ  են ստացել։  Սովորողների քանի՞ տոկոսն է բարձր գնահատական ստացել։

18 x 100 = 1800

1800 : 25 = 72

Պատ․՛ 72 %

1. Աղջիկները դասարանի աշակերտների ամբողջ քանակի 30 %­-ն են։Դասարանում կա 14 տղա։ Ընդամենը քանի՞ աշակերտ կա դասա­րանում։

100 – 30 = 70%

14 x 100 = 1400

1400 : 70 = 20

Պատ․՛20

1. Ապրանքի գինը 1000 դրամից բարձրացել է մինչև 1500 դրամ։Քանի՞ տոկոսով է բարձրացել ապրանքի գինը։

Պատ․՛ 50 %

1. Խանութում եղած  25  կգ դեղձից    15 կգ-ը   վաճառեցին։  Դեղձի   ո՞ր մասը վաճառեցին։  Դեղձի  քանի՞  տոկոսը  վաճառեցին, իսկ քանի՞ տոկոսը  մնաց։

15/25=3/5%

15/25 x100=60%

Պատ․՛ 60% վաճառեցին և 40% մնաց։

1. Ցերեկույթին  ներկա էին 100 մարդ։ Որոշ ժամանակ անց  ավելացան  է 20 մարդ։ Քանի՞ տոկոսով  ավելացան  մասնակիցները։

100 : 100 = 1

1×20 = 20

Պատ․՛ 20%-ով

1. Ապրանիք գինը  5000  դրամ էր, որոշ ժամանակ անց այն թանկացավ  500  դրամով։ Քանի՞ տոկոսով թանկացավ ապրանքը։

500×100=50.000

50.000:5000=10%

Պատ․՛10 %

1. Դասարանում 25  սովորողներից    10-ը  աղջիկներ են։  Աղջիկները դասարանում սովորողների    ո՞ր մասն են կազմում։ Դասարանի  սովորողների   քանի՞ տոկոսն են կազմում  աղջիկները։

2/5

Պատ․՛ 40%